ایرنا نوشت،  ارومیه روزانه صدها تن زباله تولید می‌کند، حجمی که مدیریت صحیح آن نیازمند زیرساختی گسترده و برنامه‌ریزی دقیق شهری است. براساس آمارهای منتشرشده از سوی مسئولان حوزه پسماند، روزانه بین ۶۰۰ تا ۶۵۰ تن زباله شهری در ارومیه جمع‌آوری می‌شود و بخشی دیگر نیز مربوط به مناطق روستایی اطراف است که به سایت دفن زباله منتقل می‌شود.

با این حال آنچه شهروندان در بسیاری از محله‌های ارومیه با آن مواجه‌اند، تصویری متفاوت از وضعیت مدیریت پسماند شهری را نشان می‌دهد. خیابان‌هایی که تعداد مخازن زباله در آن‌ها کافی نیست و مردم برای پیدا کردن نزدیک‌ترین سطل زباله، ناچارند مسیر قابل توجهی را طی کنند.

فاصله زیاد میان مخازن زباله

در بسیاری از مناطق شهر، فاصله میان سطل‌های زباله به اندازه‌ای است که شهروندان برای دسترسی به نخستین مخزن باید حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ متر حرکت کنند. این موضوع شاید در ظاهر مسئله‌ای جزئی به نظر برسد اما در زندگی روزمره به‌ویژه برای سالمندان، کودکان یا خانواده‌هایی که چند بار در روز زباله تولید می‌کنند، به یک معضل واقعی تبدیل شده است.

نتیجه این کمبود شکل‌گیری راه‌حل‌های موقتی از سوی مردم است که خود به بخشی از مشکل تبدیل شده‌اند. امروز در بسیاری از کوچه‌ها و خیابان‌های ارومیه، سطل‌های زباله خانگی در مقابل درب منازل دیده می‌شود، وضعیتی که چهره برخی محلات را تحت تأثیر قرار داده است.

وقتی مردم جای شهرداری را پر می‌کنند

قرار دادن سطل زباله در مقابل خانه‌ها، اگرچه از نگاه شهروندان راهی برای جلوگیری از رها شدن زباله در معابر است اما تبعات خاص خود را دارد. انتشار بوی نامطبوع، تجمع حیوانات شهری و ایجاد ناهماهنگی بصری در کوچه‌ها، تنها بخشی از پیامدهای این وضعیت است.

برخی شهروندان معتقدند اگر تعداد مخازن شهری متناسب با جمعیت و میزان تولید پسماند افزایش یابد، دیگر نیازی به استفاده از سطل‌های شخصی در فضای عمومی نخواهد بود. این در حالی است که طبق آمارهای رسمی، سرانه تولید زباله در ارومیه قابل توجه است و روزانه صدها تن پسماند از سطح شهر جمع‌آوری می‌شود.

حجم بالای زباله، زیرساخت محدود

آمارهای منتشرشده طی سال‌های اخیر نشان می‌دهد میزان تولید زباله در ارومیه روندی افزایشی داشته است. برخی گزارش‌ها از تولید روزانه حدود ۵۰۰ تا ۵۵۰ تن زباله در شهر خبر می‌دهند و در برخی مقاطع نیز این رقم تا ۶۵۰ تن اعلام شده است.

افزایش جمعیت شهری، گسترش مصرف‌گرایی و نبود تفکیک گسترده زباله از مبدا از جمله عواملی است که حجم پسماند شهری را افزایش داده است. در چنین شرایطی طبیعی است که زیرساخت‌های قدیمی یا محدود پاسخگوی نیاز فعلی شهر نباشند.

کارشناسان حوزه مدیریت شهری معتقدند توسعه شبکه مخازن زباله باید متناسب با رشد جمعیت و تغییر الگوی مصرف انجام شود، در غیر این صورت، مشکلاتی مانند انباشت زباله در برخی نقاط و کاهش بهداشت محیط اجتناب‌ناپذیر خواهد بود.

بهداشت شهری، قربانی کمبود امکانات

کمبود سطل‌های زباله تنها به مسئله نظافت شهری محدود نمی‌شود. باقی ماندن زباله در معابر یا انباشت آن در سطل‌های کوچک خانگی می‌تواند سلامت عمومی را نیز تهدید کند. در فصل گرما، زمانی که بوی زباله، حضور حشرات و احتمال آلودگی محیطی افزایش پیدا می‌کند، این وضعیت بیشتر خود را نشان می‌دهد.

از سوی دیگر نبود مخازن کافی در برخی خیابان‌ها باعث شده بخشی از زباله‌ها در کنار جداول، زمین‌های خالی یا گوشه معابر رها شوند که علاوه بر آسیب به سیمای شهری، هزینه‌های پاکسازی را نیز افزایش می‌دهد.

مدیریت پسماند، فراتر از جمع‌آوری زباله

مدیریت پسماند تنها به انتقال زباله به محل دفن محدود نمی‌شود. نگارنده این گزارش معتقد است موفقیت در این حوزه نیازمند مجموعه‌ای از اقدامات هماهنگ شامل افزایش تعداد مخازن، جانمایی اصولی، تفکیک از مبدا، فرهنگ‌سازی و استفاده از روش‌های نوین جمع‌آوری است.

شهرداری ارومیه در سال‌های اخیر اقداماتی مانند راه‌اندازی سامانه‌های مرتبط با تفکیک پسماند خشک را آغاز کرده است اما بسیاری از شهروندان همچنان معتقدند مشکلات ابتدایی‌تری مانند کمبود مخازن زباله هنوز حل نشده باقی مانده است.

مطالبه‌ای ساده اما مهم

شهروندان ارومیه مطالبه پیچیده‌ای ندارند، آن‌ها می‌خواهند در فاصله‌ای معقول به مخزن زباله دسترسی داشته باشند و محیط زندگی‌شان از وضعیت فعلی فاصله بگیرد. شاید افزایش تعداد سطل‌های زباله در نگاه اول اقدامی ساده به نظر برسد اما همین مسئله می‌تواند تأثیر مستقیمی بر بهداشت، زیبایی و کیفیت زندگی شهری داشته باشد.

ارومیه به‌عنوان یکی از شهرهای مهم شمال‌غرب کشور، برای رسیدن به استانداردهای مطلوب شهری، نیازمند توجه بیشتر به خدمات پایه‌ای است، خدماتی که اگرچه ساده به نظر می‌رسند اما نبود آن‌ها هر روز در زندگی مردم دیده می‌شود.